Drama Köprüsü; Makedonya'da Drina Nehri üzerine Sokullu Mehmet Paşa adına Mimar Sinan tarafından 1577 de yapılan 11 gözlü köprüdür.

Türkiye'de adına yazılan türkü ile, dünya da ise İvo Andric'in nobel edebiyat ödülü alan Drina Köprüsü adlı romanı ile tanınır.


1890 tarihinde Drama Köprüsü

Günümüzde Drina Köprüsü




"Drama Köprüsünü more Hasan gece mi geçtin
Ecel şerbetini more Hasan ölmeden içtin
Anandan babandan nasıl vazgeçtin
At martini Debreli Hasan dağlar inlesin
Drama köprüsü more Hasan dardır geçilmez Soğuktur suları bir tas içilmez
Anadan vazgeçilir Hasan yardan
Drama köprüsü more Hasan daracık
Cali istemem yan kaçar beş yüz liracık
Yalvarırsın be Hasan yoktur par acık.
Mezar taşlarını be Hasan koyun mu sandın
Adam öldürmeyi be Hasan oyun mu sandın
On beş sene mahpusluğu Hasan kolay mı sandın
Al martini Debreli Hasan şanın duyulsun
Drama mahpusunda da bre Hasan ismin duyulsun".



Debreli Hasan, Drama'da yetişmiştir.Debreli namıyla mübadele öncesi dönemde Drama-Serez-Sarısaban bölgelerinde faaliyet göstermiş bir halk kahramanı eşkiyadır. Drama köprüsünü,o devrin haksızlıkla para kazanan halkı ezen zenginlerinden aldığı haraçla yaptırmıştır.Debreli Hasan´ın yaşadığı,dönem kesinlikle bilinmemekle beraber Çakırcalı Efe ile çağdaş olduğu görüşleri,hatta atıştıklarına dair hikayeler onun 1870-1920 yılları arasında Makedonya dağlarında egemen olduğunu göstermektedir. Bu konuda halk arasında söylenen menkibeye göre;Selanikli Yahudi bir tüccar ticaret için İzmir´e gidecektir.Eğer bu civar dağlarda hükümran olan Debreli´den geçsen, Ege dağlarında Çakırcalı´dan geçemezsin denir,kendisine.Nitekim de öyle olur.

Debreli´nin çetesinde pek çok kişi yoktur. Bilinen Karakedi namıyla bir tek kızanı olduğudur.Halka onu sevdiren eşkıya kişiliğinin en üstün tarafı ise fakirlere yardım etmesi,bilhassa birbirini seven yoksul gençleri evlendirmesidir.Bu konuda şöyle bir menkıbe de vardır."Evlenmek niyetinde olan dağlı bir genç,tek danasını almış, İskece pazarına inmektedir. Yolu, Debreli Hasan tarafından kesilir. Delikanlının evlenmek için parası olmadığını anlayınca Debreli kendisine düğün için yetecek parayı verir ve ayrıca danasını satmamasını salık verip uğurlar."

Makedon dağlarının Debreli´si sonunda padişah affına uğrar veya söylentiye göre mübadelede güvenlik güçlerinin elinden kaçmayı başarır ve Türkiye´ye göç eder.

Kısacası Rumeli Türklerinin gönlüne yerleşmiştir efsanesiyle Debreli Hasan..

Debreli Hasan, Selanik Vilayeti Kayılar Kazası debre köyünden olup uzun askerlik yılları içerisinde haksızlığa dayanamayarak kendisine hakaret eden komutanını vurur ve dağlara kaçar eşkiya olur.

Kendisi de pişman olur ama asaleti ona kötü eşkiyalık yerine Robin Hood gibi eşkiyalık yaptırır. Gayrımüslimleri soyar, fakir Türklere dağıtır. Bekârları evlendirir. Bacısı (Erdemuş)da İbrahim Bey'lerdedir. Zaman zaman jandarmadan kaçak olarak Drama'dan Kayılar'a, akrabalarına, bacısı Esma'ya ziyarete gelir. Yaptıklarına çok pişman olmuştur. Ama çare yoktur. Geri dönülmez yola girilmiştir.

Asil bir insan olan Selanik Vilayetinin Drama kazasının bey sülalesinden Drama'lı Hasan'ın askerde kendisine hakaret eden yüzbaşısını vurması ve dağlara kaçarak Drama civarında eşkiyalık yapmaya başlamış ve bu sırada halkın sevgisini kazanmıştır. Hasan'ın ölümü üzerine onu öven "Drama'lı Hasan" türküsü söylenmiştir.


Drama köprüsü Hasan dardır geçilmez
Soğuktur suları Hasan bir tas içilmez
At martinini Debreli Hasan dağlar inlesin
Drama mahpusunda Hasan Karakedi dinlesin

Mezar taşlarını Hasan koyun mu sandın
Adam öldürmeyi Hasan oyun mu sandın
At martinini Debreli Hasan dağlar inlesin
Drama mahpusunda Hasan dostlar dinlesin

Drama köprüsü Hasan dardır daracık
Çok istemem Yanko Çorbacı bin beşyüz liracık
At martinini Debreli Hasan dağlar inlesin
Drama mahpusunda Hasan Karakedi dinlesin

Drama köprüsünü Hasan gece mi geçtin
Ecel şerbetini Hasan ölmeden mi içtin
At martinini Debreli Hasan dağlar inlesin
Drama mahpusunda Hasan dostlar dinlesin







ama bir yanlışlığı düzeltmek istedim. Drina Köprüsü ile Drama Köprüsü farklı köprüler. Drina Köprüsü ki İvo Andriç'in "Drina Köprüsü" romanında çok güzel anlatılır; Saraybosna ile Belgrad arasındaki karayolu üzerindedir. Bulunduğu kentin adı "Vişegrad". Hatta 1890 fotoğrafı diye koyduğunuz fotoğrafın sol altında belli belirsiz kentin adı yazıyor. bugünkü hali de gerçekten Drina Köprüsü'nün bugünkü halidir. Vişegrad kenti şu anda Bosna Federasyonu'nun Sırp Cumhuriyeti Federasyonu (Sırbistan değil dikkat!) sınırları içinde ve Sırp bölgesi. bu bölgede insanlar tutucu ve Türk düşmanı. Bosna'ya gittiğim yıllarda aynen böyle söylenerek gitmememi tembihlediler. Belgrad büyükelçilimiz de Türklerin gittiğim yıllarda bu bölgeye girmesini önermemekteydi. O yüzden dibine kadar gidip göremeden döndüm. Romanı okuyunca koşarak gidesiniz geliyor. sanki vatan toprağımız gibi gelir bana! ama olmadı.
Drama Köprüsü'ne gelince çok ayrıntılı bilgim yok. Bu yaz Makedonya'yı görmek niyetim var gidebilirsem yazarım.